Het moet een misverstand zijn dat op een donkergrijze middag een thuiszorgmedewerkster aanbelt bij de oude, nukkige Erna Ankersmit. Zij heeft en wil geen thuiszorg. Om haar niet in een hagelbui de deur te wijzen, laat de eens gevierde schrijfster, die onverdroten aan een nieuwe roman werkt, verzorgster Vronie (moeder van een gezin met opgroeiende kinderen) toch binnen. Deze halfhartige geste vormt het begin van een vriendschap die allengs diepere lagen krijgt, culminerend in een gezamenlijke wandeltocht in Engeland langs de muur van Hadrianus. Een tocht die alles – ook het verleden van Erna en de relatie met haar gestorven echtgenoot – op scherp zet.

ISBN: 9789029555487 – Uitgeverij De Arbeiderspers – Aantal pagina’s: 224 – Roman

5 van de 5 sterren – Eline

Recensie in één zin

‘Een ontroerend en rustig verhaal over ouderdom, vriendschap en het accepteren van het levenseinde, geschreven in een heldere en meeslepende stijl.’

Hoofdpersonages

De twee centrale personages in Het einde van Erna Ankersmit zijn Erna Ankersmit en Vronie. Erna is een oudere, eigenzinnige schrijfster die gewend is haar leven zelfstandig te leiden en moeite heeft met het toelaten van hulp. Vronie is een thuiszorgmedewerker die praktisch en zorgzaam is, maar ook haar eigen leven en zorgen heeft. Hun relatie begint afstandelijk en soms zelfs wat ongemakkelijk, maar ontwikkelt zich geleidelijk tot een warme en betekenisvolle band. Juist het contrast tussen hun leeftijden en levens zorgt voor interessante gesprekken en groei bij beide personages.
— Eline

Sfeer

De sfeer van Het einde van Erna Ankersmit is rustig en reflectief, met een ondertoon van melancholie. Tijdens het lezen krijg je een gevoel van intimiteit, alsof je dicht op de gedachten en herinneringen van Erna zit. Er zit geen constante spanning in de vorm van actie, maar eerder een emotionele spanning die voortkomt uit thema’s als ouderdom, verlies en het naderende einde. Dit maakt het boek ontroerend en soms ook confronterend, zonder zwaar of somber te worden.
— Eline

Schrijfstijl

De schrijfstijl van Anna Enquist is helder, subtiel en vlot leesbaar. Ze gebruikt geen ingewikkelde taal, maar weet toch veel diepgang te creëren in haar zinnen. De dialogen voelen natuurlijk aan en dragen sterk bij aan de ontwikkeling van de personages. Daarnaast weet ze gevoelens en herinneringen op een rustige, bijna poëtische manier te beschrijven, waardoor Het einde van Erna Ankersmit prettig leest en goed blijft hangen.
— Eline

Passage uit het boek

‘Het hekje hier hangt uit zijn voegen, ze schuift het met een knie opzij. De gordijnen in de erker zijn open en naast de deur is een bel. Gewone mensendingen. Ze pakt een papier uit haar rugzak. Er staat een lijstje namen en adressen op. De A van Ankersmit, dat moet hier zijn, al staat er geen naam op de deur. Wel een sticker op de brievenbus met ‘Nee, Nee’ erop. De bel klinkt luid en sonoor. De wachttijd tot er een reactie op komt zegt iets over de leeftijd van de bewoner, denkt ze. Niet generaliseren, niet invullen. Alleen wachten en kijken. Zonder dat ze iemand heeft horen aankomen gaat de deur ineens open. Ze ziet een magere vrouw met slordig, grijs haar en een gezicht zonder enige uitdrukking. Altijd even naar de voeten kijken: dikke wollen sokken. De vrouw zwijgt. Nu kijken ze elkaar aan. Het briefje stopt ze weg in een jaszak.
‘Goedemorgen. Ik ben Vronie Berkhof. Van de thuiszorg. Ik hoop dat het u schikt om even te overleggen.’
De vrouw blijft zwijgen maar kijkt haar nu licht geërgerd aan. Dan schuift haar blink naar boven, naar een punt boven Vronies hoofd en tuurt de vrouw aandachtig naar wat ze daar ziet. Vronie draait zich om. Loodzware donkere wolken hangen boven de huizen aan de overkant. Onder de dreigende wolkenlaag ziekelijk zonlicht. Een zwerm zwarte vogels vliegt krassend weg. Als er noodweer op komt is vluchten de dieren naar veiliger gebied. Ophouden nu, met die onheilspellende gedachten. Concentreren op de volgende taak. Ze draait zich weer naar de vrouw in de voordeur.
‘Ik heb met thuiszorg niets te maken,’ zegt die. ‘Dus ik weet niet wat u hier komt doen.’’

Leesvoorschrift

Voor vrouwen of mannen?

Hoe dik is de pil?

Bekijk deze visuele boekrecensies ook eens

Recensie: Anna Visser – Mijn herberg aan de Camino

Recensie: Harriet Constable – De instrumentalist